Καλησπέρα σας,

Επιτρέψτε μου να συστηθώ. Κατά κόσμον είμαι ο Νίκος Μεγγρέλης δημοσιογράφος και όπως βλέπετε ύψος 1.70,
Κατά Γιώργο Πίττα. Σελίδα 292 Ειμαι ο Νίκος Μεγγρέλης, φίλος του, θαλασσόλυκος, καπεταναίος, μύστης του στην περιπέτεια και στην αίσθηση του Οδυσσέα, και ύψος
κάτι σαν τον Φασούλα το τελευταίο είναι δικό μου αλλά μη
μου πέιτε ότι αν καποιος δεν έγραφε έτσι και για εσάς δεν θα ψηλώνατε τριάντα πόντους .

Πόσες χιλιάδες βιβλία και λευκώματα έχουν κυκλοφορήσει για το Αιγαίο;Θα πίστευε κανείς ότι έχουν ειπωθεί τα πάντα έχουν γραφτεί τα πάντα και ότι κάθε απόπειρα να γραφτεί ένα άλλο βιβλίο θα ήταν μια από τα ίδια.
Και όμως όχι. Ο Γιώργος ο Πίττας, σε ταξιδεύει στην ιστορία,πιάνει το Αιγαίο από τις προιστορικές του ρίζες ,μιλάει για το χθες,καταγράφει με μοναδική ευαισθησία το σήμερα,προσπαθεί να ιχνηλατήσει το μέλλον. Φωτίζει
Εικόνες,στιγμές που όλοι τις ζούμε,αλλά πολλές φορές δεν τις βιώνουμε.Ο Πίττας,ανακαλύπτει ένα –ένα τα σημάδια του Αιγαίου,
τ αναδεικνύει,
τ αποκαλύπτει,
και υπογραμμίζει τη μοναδικότητά και την ανεκτιμητη αξία τους,
με γλώσσα γλαφυρή, μεθυστική,σχεδόν ερωτική.
Μας προτρέπει να τ αγαπήσουμε και εμείς αλλά και οι επόμενες γενιές,
ίσως και γιαυτό η αφιέρωση στο γιό του Κωνσταντίνο και στη γενιά του.

Στο βιβλίο του Πίττα αποτυπωνεται μία σοφία , είτε απλή πολλές φορές.
που ομως τη ξεχνάμε μέσα στη τρέλλα της καθημερινότητας.
«Ποιά αντένα ποιά ξάρτια ,το θέμα είναι ο μυλωνάς να μη σπάσει» λέει ο αιωνόβιος Λευκιανός μυλωνάς Αρτέμης Δεσύλλας
Είτε βγαλμένη απο τις εισαγωγές σε κάθε κεφάλαιο «αν θες να μαθεις πόσο σκοταδι υπάρχει γυρω σου πρέπει να οξύνεις το βλεμμα κοιτάζοντας τα μακρινα ασθενικά φώτα» λεει ο Ιταλο Καλβίνο,
Είτε βγαλμένη από την ίδια τη ζωή των κατοίκων του Αιγαίου,οπως για παράδειγμα το πως φτιάχτηκαν οι οικισμοί σελίδα 134,
«Το καταπληκτικό είναι –γράφει ο Γιώργος ο Πίττας-ότι στην προσπαθεια του να δώσει λύσεις σε όλα τα πρακτικά προβλήματα,ο Αιγαιοπελαγίτης δημιούργησε μοναδικής ομορφιάς και αισθητικής κατασκευές,χωρίς αυτή να είναι η προτεραιότητά του.Σύμμαχος σε αυτή την προσπαθεια ,ο σεβασμός στη φύση.Ο κάτοικος του Αιγαίου δεν την αντιπαλεύεται.Τα σπίτια του δεν έχουν προθεση να πρωταγωνιστήσουν ή να επιβληθούν στο τοπίο,αλλά αντίθετα ακολουθούν τις κλίσεις του εδάφους.κολλάνε σαν στρείδια στους βρα΄χους γατζώνονται στα γκρεμνά,αγκαλιάζουν το ένα το άλλο.»
Αλήθεια,
Πόσο θλιβερές είναι οι συγκρίσεις με το σήμερα…

Το βιβλίο του Πίττα,
Ειναι ένα βιβλίο που εμπεριέχει αίσθημα ,έρωτα σχεδόν ,βίωμα, γνώση, πρωτογενή και έρευνα για κάθε τι που βρίσκεις στο Αιγαίο.Από τις εκκλησίες και τα καφενεία,από τα αρχοντικά και τα καικια μέχρι τις γεύσεις, τους ήχους , τις μουσικές τα πουλιά και τους ανθρώπους.Για κάθε τι ξεχωριστά σου δίνει το νήμα της ιστορίας,και μετά στο πλέκει για να δεις ολόκληρη την εικόνα,για ν αντιληφθείς αυτή τη θεσπέσια λογική του Αιγαίου,που λέει:
Σεβομαι τη φύση και το συνάνθρωπο.
Μια λογική που άντεξε χιλιάδες χρόνια και εξακολουθεί να δίνει τη δική της μάχη σε μια εποχή που όλα τα αλέθει και τα συντρίβει.
Η αναδειξη αυτής της λογικής υπάρχει σχεδόν σε κάθε σελίδα του βιβλίου όπως υπαρχει και η αγωνία για το ποιός θα κερδίσει σε αυτή τη μάχη,
ή αν θα βρεθεί-οπως προτείνει ο ίδιος και πολύ σωστά –
μία ισορροπία,
μία χρυσή τομή,
ανάμεσα σε αυτό που έρχεται και σε αυτό που φέυγει,
αν η ανάπτυξη θα ισοροπήσει με την παράδοση,
ή αν θα την εξαφανίσει-όπως επιτρέψτε μου μόνο μία παρένθεση-όπως θα γίνει με το νομοσχέδιο Σουφλιά για την οικισιτκή τουριστική ανάπτυξη
μία βόλτα στις ακτές της Ισπανίας από τη Βαρκελώνη μέχρι το Γιβραλτάρ θα σας πείσει για ποιόν εφιάλτη σας μιλάω. Κλέινω την παρένθεση.
Χρυσή τομή λοιπόν
ανάμεσα στην παράδοση και στην ανάπτυξη.
Που δεν είναι μόνο στη θεωρία,
κανείς δεν μπορεί να πει στο Πίττα καλά τα λες
αλλά στην πράξη τι γίνεται.
Διότι η πράξη είναι εδώ,σε αυτόν το συγκεκριμένο χώρο.Και για να καταλάβετε τη διαφορά φέρτε στο νου σας άλλα ξενοδοχεία που προσβάλλουν, για να μη πω βιάζουν, το τοπίο σε αντίθεση με εδώ που το ξενοδοχείο δένει αρμονικά με το περιβάλλον και αλληλοσυμπληρώνονται σε ομορφία από οποιο σημείο και αν το κυττάξεις είτε από μέσα είτε απ εξω.Και για ν αντιληφθείτε τι εννοώ πάτε στην εκκλησία της Αγίας Τριάδας και αγναντέψτε απο εκεί το χωριό. Το ξενοδοχείο και δεν είναι υπερβολή,μοιάζει σα ένα ταιριαστό κόσμημα στο όλο τοπίο.

Το βιβλίο του Πίττα σε ταξιδέυει στο Αιγαίο όχι από νησί σε νησί,τα κεφάλαια δεν είναι Πάρος,Νάξος ,Ιος κ.ο.κ. αλλά με τα κοινά χαρακτηριστικά , τα κοινά βιώματα,τα κοινά νήματα, στα ήθη στα έθιμα στην ιστορία στις εικόνες,στις αισθήσεις.
Μιλώντας για τις αισθήσεις
Να σας διαβάσω ένα μικρό απόσπασμα από τη σελίδα 238.Κλείστε τα μάτια σας και αφουγκραστείτε τους ήχους.
«Σαν πιάσουν οι άνεμοι η θάλασσα φουρτουνιάζει και τα κύματα με την αντάρά τους έρχονται να ταράξουν στεριά και πέλαγο.Αλλά και εδώ οι ήχοι δεν είναι όλοι ίδιοι.Αλλος του Γαρμπή,άλλος της σοροκάδας.Στη μεγάλη θαλασσοταραχή τα καικια λουφάζουν στα λιμάνια,δεν γλυτώνουν όμως την αναμέτρηση με τους αέρηδες.Καραβόσκοινα,άγκυρες πριμάτσες, παλαμάρια, τρίζουν και αγκομαχουν να τα κρατήσουν δεμένα στο μουράγιο δημιουργώντας ενα πανδαιμόνιο συναρπαστικών ήχων.»

Στο βιβλίο του ο Πίττας,δεν αφήνει τίποτα απαρατήρητο,σκύβει στις λεπτομέρειες ψάχνει το γιατί και το πως.Να σας δώσω ένα παράδειγμα.:
Ολοι μας αυτόχθονες και μη εραστές της Πάρου βλέπουμε καθημερινα τους ανεμόμυλους.Αλλά πόσοι από εμας ξέρουμε
ότι η Παροικιά έχει 8 ανεμόμυλους,8 η Νάουσα 9 οι Λεύκες και κανέναν ο Δριός;
Και γιατί ο Δριός δεν έχει ουτε έναν, αλλά είχε νερόμυλους; Δεν σας το λέω για να έχετε ένα επιπλέον κινητρο ν αγοράσετε και κυρίως να διαβάσετε το βιβλίο.

Με το βιβλίο του Πίττα εικόνες που περνούν απαρατήρητες αποκτούν τη διάστασή τους μέσα στο χρόνο,και αντιλαμβάνεσαι ομοιότητες και διαφορές..Σε παίρνει από το χέρι,σε μπάζει σε κάθε χώρο,σε καθε γωνιά του Αιγαίου και σου ψιθυρίζει τα μυστικά του..
Να σας δώσω ένα μικρό δείγμα:

Κύριο χαρακτηριστικό όλων των καφενείων τα μεγάλα τους παράθυρα. Χρήσιμα ώστε να φωτίζεται με φυσικό φως ο χώρος αλλά και για να μπορούν οι μέσα να παρατηρούν τι συμβαίνει έξω στον κόσμο και οι απ έξω με μια ματιά να ελέγχουν ποιοί βρίσκονται μέσα.Η φωτεινότητα,η διαφάνεια και η επαφή με τον κόσμο είναι χαρακτηριστικά του καφενείου σε αντίθεση με τις ταβέρνες και τα κουτούκια,που χαρακτηρίζονται από μία εσωστρέφεια,την απομόνωση της παρέας για ένα ταξίδι σε εσωτερικούς κόσμους.

Το διάλεξα αυτό το απόσπασμα όχι μόνο επειδή μου άρέσει αλλά και επειδή ήθελα να πάρω την αφορμή να κάνω μία έκκληση. Μία έκκληση να σωθεί το καφενείο στις Λευκες, που κάθε φορά που περνάω ματώνει και ματώνουν οι καρδιές όλων μας. Ειναι ένα δύσκολο θέμα,δεν είναι ευκολο,είναι πολυπλοκο,και ο δήμαρχός μας, ο Γιάννης ο Ραγκούσης έκανε από την πρώτη του θητεία προσπαθειες να το σώσει. Αξίζει να ξαναπροσπαθήσουμε και αξίζει σε αυτή την προσπάθεια να μην αφήσουμε μόνο του το Δήμαρχο και το δημοτικό Συμβούλιο.

Το βιβλίο του Πίττα είναι ένα βιβλίο τρυφερό,αγαπησιάρικο για το τόπο,την ιστορία και τους ανθρώπους του Αιγαίου. Και μπορεί να το γράψει μόνο ένας που έχει περπατήσει κάτω από τον καυτό ήλιο σπιθαμή προς σπιθαμή, μονοπατια και ραχούλες,που έχει βουτήξει καθε φορά σα να είναι η πρώτη του στα καταγάλανα νερά, που έχει πιεί αμέτρητες τσικουδιές και ρακές με ανθρώπους που λίγα γραμματα γνωρίζουν αλλά έχουν τη σοφία της ζωής, αυτή τη σοφία που σου δίνει ο αέρας,η θάλασσα και η πέτρα του Αιγαίου.Και αυτό αποτυπώνεται τόσο στα κείμενά του όσο και στις εξαίρετες φωτογραφίες του.

Το βιβλίο του Πίττα είναι ένα βιβλίο αισιόδοξο.Γιατί μας θυμίζει ότι αυτά που καποια στιγμή νομίζαμε ότι χάθηκαν ανεπιστρεπτί,μέσα από επιμονες προσπάθειες των τοπικών κοινωνιών κόντρα στο ρεύμα κατόρθωσαν να τα κρατήσουν ζωντάνα και μάλιστα όχι στο περιθώριο αλλά στο επίκεντρο.Σταχυολογώ δύο παραδείγματα από τις σελίδες του βιβλίου.
Τις τοπικές κουζίνες που μέχρι και τη δεκαετία του 80 είχαν ισοπεδωθεί απο το μουζάκα.,το σουβλάκι το τζατζίκι και χωριάτικη σαλάτα τα φαστ φουντάδικα,ταχυφαγεία τα ονοματίζει επί το ελληνικότερον ο Πίττας αλλά που στη συνέχεια-στις αρχές της δεκαετίας του 90, χαρη στις λαικές μαγείρισες, στους πολιτιστικούς σύλλογους και στους νεους γευσιγνώστες ανακαλύπτονται ξανά οι παραδοσιακές συνταγές
Και τα παραδοσιακα κρασιά του Αιγαίου που με τη σωστή αξιοποίηση έσπασαν τα σύνορά του και αναγνωρίζονται τώρα διεθνώς.

Το βιβλίο όμως του Γιώργου του Πίττα,έχει και μια άλλη διάσταση,μία άλλη εξαιρετικά σημαντική συνεισφορά.Σε μια εποχή που η πλειοψηφία των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης προσπαθούν να μας πείσουν πως ζούμε στην εποχή των ηλιθίων και της αρπαχτής το βιβλίο του Πίττα,αναδεικνύει μια Ελλάδα που δεν τη βλέπουμε στα δελτία των ειδήσεων και στην πλειοψήφια των ενημερωτικών κατ ευφημισμόν- εκπομπών.
Αναδεικνύει την Ελλάδα που δημιουργεί,που μάχεται ,που αγωνιά,που αντιστέκεται στο εύκολο,στη σαχλαμάρα και στον ωχαδερφισμό,
αναδεικνύει την Ελλάδα που επιμένει να ζει στο τόπο της,ν αναζητά τις παραδόσεις της,
να προοδεύει με σεβασμό στη φύση και στον ανθρωπο,
αναδεικνύει την Ελλάδα που είναι υπερήφανη για τον εαυτό της και δεν φοβάται το ξένο,
αναδεικνύει την Ελλάδα που ξέρει ν απολαμβάνει με πολύ απλά πράγματα, την κάθε στιγμή,με μία φρέσκια ντομάτα από το μποστάνι και ένα ποτηράκι κρασί από το αμπέλι.

Και με εκφράζει απόλυτα αυτό που γράφει ο Πίττας στο επίμετρο αφού πρώτα παραθέτει τη φράση του Σεφέρη,
Ηταν ωραία τα μάτια σου μα δεν ήξερες που να κοιτάζεις.
Το Αιγαίο αρχιπέλαγος διεκδικεί με αξιώσεις ,χαρη στην ανθεκτικότητα της υπάρξης του να γίνει ένα προτυποζωής και κατοίκησης,ένας τόπος ευθυμίας,όπου θα ξανακαλυφθούν η ιερότητα της φύσης ,η μαγεία του τοπίου,η αίσθηση του μέτρου,η αποθέωση της μικρής κλίμακας,η σπουδαιότητα της γειτονικότητας,η χαρά της συντροφικότητας,ο σεβασμός στη διαφορετικότητα.
Το Αιγαίο μπροστά μας μας καλεί να νιώσουμε,να καταλάβουμε και να σκεφτούμε.

Πάντα στο τέλος κάθε ομιλίας το κοινό χειροκροτεί.Αλλες φορές από ανακούφιση επειδή ο ομιλητής αποφάσισε να βάλει τέλος σε μία εφιαλτικά μεγάλη λογοδιάρροια,άλλες φορές από ευγένεια και άλλες φορές για αυτά που είπε.
Προσωπικά ελπίζω και προτιμώ να με χειροκροτήσετε για το τελευταίο,
γιαυτό λοιπόν ενώ θα μπορούσα να μιλάω ώρες πολλές,
για το Αιγαίο,τα σημάδια του και το βιβλίο του Γιώργου του Πίττα,
προτιμώ να βάλω τη τελεία εδώ.

Σας ευχαριστώ για την καλοσύνη σας και την υπομονή σας,

Νίκος Μεγγρέλης